Twee jaar geleden gaven we een webinar over het snijvlak van AI en analyse. We deden toen een paar prikkelende uitspraken. Sommige daarvan houden stand, andere zijn intussen helemaal achterhaald. Wat logisch is na 2 jaar en net daarom interessant om in te zoomen op het feit waarom de uitspraken achterhaald zijn.
Want als je terugblikt op een overtuiging, dan leer je vooral iets over hoe snel zekerheid veroudert.
Onze kernboodschap was een eenvoudige vergelijking: expert + AI > expert. AI vervangt de analist niet, maar een analist die AI beheerst werkt sneller en levert meer dan een analist zonder. We toonden adoptiecijfers die toen absurd leken: 1 miljoen gebruikers in vijf dagen, 180 miljoen begin 2024, Google Trends-grafieken die een explosieve groei toonden op AI-termen. We waarschuwden voor de valkuilen: vertrouwelijke data en vooral hallucinaties. Modellen die met volle overtuiging onzin vertelden.
En we lieten tools zien. Custom GPT’s, Whimsical voor diagrammen, Miro Assist voor user stories. Handig speelgoed, zo voelde het toen nog een beetje.
De vergelijking ‘expert + AI > expert’, die is zelfs scherper geworden dan we hoopten.
We zien bij verschillende van onze klanten een adoptie tussen 60% en 70%, gemeten via netwerkverkeer (dus geen enquêtes waarbij mensen sociaal wenselijk antwoorden). Een groot deel daarvan is persoonlijk gebruik, of toch minstens persoonlijke tools, waar de organisatie niet voor koos maar de werknemers duidelijk wel.
Het interessante is dat niemand dit besloten heeft. Het gebeurde gewoon. Maar intussen heeft de industrie wel gekozen. AI kunnen gebruiken wordt stilaan zoals werken met Excel: iedereen kan er minstens een beetje mee overweg, en professioneel gebruik wordt impliciet verwacht.
We voorspelden de adoptie bijna perfect. De vorm ervan, daar heeft de geschiedenis een totaal andere bocht genomen.
In 2024 stonden agents en reasoning models niet op onze slides. Ze bestonden nog niet echt. Wij lieten tools zien die een eerste opzet van een diagram tekenden of een user story voorstelden, geen deftig BPMN volgens de regels van de kunst maar wel een bruikbare draft. Dat was toen al nuttig, maar het bleef heel reactief. Je vroeg iets, je kreeg iets terug. Wat er sindsdien kwam is van een andere orde: modellen die redeneren voor ze antwoorden en agents die meerdere stappen zelfstandig zetten in een workflow.
De nieuwe generatie agent-tools doet dingen die we in 2024 niet eens als vraag konden formuleren.
De problemen rond hallucinaties zijn grotendeels opgelost. In de TBA Academy gebruiken we intussen een ouder lokaal model om te laten zien wat hallucinaties zijn, omdat de standaard publieke modellen zoals ChatGPT en Claude bijna niet meer om de tuin te leiden zijn. Het risico is niet weg, maar het is niet langer het eerste waar we een klant voor moeten waarschuwen. Een van onze kernwaarschuwingen is na twee jaar totaal verouderd en dat vinden we een heel positieve evolutie. De hallucinaties zijn er natuurlijk nog, ze zijn alleen veel moeilijker te triggeren.
De bruikbaarheid leed er in 2024 op een manier onder die vandaag gewoon niet meer relevant is. We zijn collectief aan het vergeten dat een LLM ooit niet kon tellen hoeveel keer de letter “r” voorkwam in het woord “strawberry”.
De techniek is vooruitgegaan, maar de echte verschuiving zit niet alleen in de technologie zelf. Die zit in de manier waarop we AI vandaag bevragen en dat is fundamenteel anders dan in 2024.
In 2024 vroegen we ons nog af of AI waarde kon toevoegen. Wij waren toen al hoopvoller dan de meeste van onze peers, maar ook wij vroegen ons nog af of AI structureel waarde kon toevoegen.
Die vraag is intussen beslecht. Vandaag vragen we ons af waar en waarom AI in een proces past. Wanneer voegt het toe, en wanneer voegt het vooral ruis en risico toe?
Dat is de grote analistenvraag. En misschien is dat het interessantste aan die twee jaar verschil:
de vraag is opgeschoven van het domein van de bouwers naar dat van de mensen die processen begrijpen.
Twee jaar geleden zaten we met onze grote lijn goed: de adoptie, de vergelijking expert + AI > expert. Maar de vorm die de technologie zou aannemen, en de vraag die we er vandaag over stellen, konden we toen simpelweg niet bedenken. Dat vinden we minstens zo leerzaam als gelijk hebben.
Wat we wel durven zeggen: AI is geen speelgoed meer, het is een dagelijkse werkpartner die niet meer weg te denken is uit bedrijfsprocessen. Sterker nog, we moeten soms net gas terugnemen en de ROI bewaken.
De rest houden we open. We blijven liever nieuwsgierig. Dat leek ons twee jaar geleden al de enige houdbare positie, en het is er niet minder op geworden.
Mail ons. Of spring binnen in een van onze kantoren.
